Düşük ve Tekrarlayan Gebelik Kaybı: Nedenleri, Tetkikleri ve Tedavisi
Erken gebelik kaybı neden olur, belirtileri nelerdir? Bekleme, ilaç ve küretaj seçenekleri; tekrarlayan düşüklerde yapılan tetkikler ve sonraki gebelik.
Op. Dr. Sadık Kükrer
Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı · Adana
Gebelik kaybı, gebelik olduğu bilinen kadınların yaklaşık %10–15'inde ilk 12 haftada yaşanan, yaygın ama derin duygusal etki bırakan bir durumdur. Erken düşüklerin büyük çoğunluğu bebekteki rastlantısal kromozom farklılıklarından kaynaklanır ve annenin yaptığı bir şeyle ilişkili değildir. İki veya daha fazla kayıp yaşayan çiftlerde ise nedene yönelik araştırma önerilir.
Belirtiler ve ne zaman başvurmalı?
- Vajinal kanama veya lekelenme
- Adet sancısına benzer ya da daha şiddetli kasık ve bel ağrısı
- Doku parçalarının gelmesi
- Gebelik belirtilerinde ani azalma
- Saatte bir pedi dolduran kanama, ateş, kötü kokulu akıntı veya bayılma hissi acil başvuru gerektirir.
Nedenler
- Bebekte rastlantısal kromozom farklılıkları (en sık neden)
- İleri anne yaşı
- Antifosfolipid sendromu
- Kontrolsüz diyabet ve tiroid hastalıkları
- Rahim içi yapısal sorunlar: septum, polip, rahim içi miyom, yapışıklıklar
- Sigara, aşırı alkol ve bazı ilaçlar
Tanı
Tanı transvajinal ultrason ve gerekirse beta-hCG takibi ile konur. Erken haftalarda kesin karar için 7–14 gün sonra tekrar ultrason gerekebilir. Kanamanın diğer nedenleri için gebelikte kanama yazımıza, dış gebelik ayrımı için dış gebelik yazımıza bakabilirsiniz.
Tedavi seçenekleri
- Bekleyerek izlem: dokunun kendiliğinden atılması; çoğu kadında 2 hafta içinde tamamlanır.
- İlaç tedavisi: misoprostol (gerekirse mifepriston ile) süreci hızlandırır.
- Vakum aspirasyonu: yoğun kanama, enfeksiyon veya tamamlanamayan düşükte; kısa süreli ve güvenli bir işlemdir.
- Kan grubu Rh negatif olan kadınlarda uygun durumlarda anti-D iğnesi yapılır.
Tekrarlayan gebelik kaybında tetkikler
İki veya daha fazla gebelik kaybında önerilen değerlendirme şunları içerir:
- Antifosfolipid antikorları (lupus antikoagülanı, antikardiyolipin, anti-beta2 glikoprotein)
- Tiroid fonksiyonları ve tiroid antikorları
- Rahim yapısının 3 boyutlu ultrason, histeroskopi veya MR ile değerlendirilmesi
- Seçilmiş çiftlerde kromozom analizi ve düşük dokusunun genetik incelemesi
- Şeker, vücut kitle indeksi ve yaşam tarzı değerlendirmesi
Tedavi ve sonraki gebelik
Antifosfolipid sendromunda düşük doz aspirin ve heparin, rahim septumu veya polipte histeroskopik cerrahi, tiroid bozukluğunda ilaç tedavisi uygulanır. Nedeni bulunamayan çiftlerde bile erken gebelik takibi ve destekle sonraki gebelikte canlı doğum şansı yüksektir. Gebelik öncesi folik asit, sigaranın bırakılması ve sağlıklı kilo önerilir; yaşanan kaybın duygusal yükü için destek almaktan çekinmeyin.
Op. Dr. Sadık Kükrer, Adana'da gebelik kaybı yönetimi ve tekrarlayan gebelik kaybının değerlendirilmesi konusunda hizmet vermektedir.
Sıkça sorulan sorular
Düşük ne kadar sık görülür?+
Gebelik olduğu bilinen kadınların yaklaşık %10–15'inde ilk 12 haftada düşük görülür. Risk anne yaşıyla birlikte artar; 35 yaşından sonra belirgin biçimde yükselir.
Düşüğün nedenleri nelerdir?+
Erken düşüklerin yaklaşık yarısı bebekteki rastlantısal kromozom farklılıklarından kaynaklanır ve tekrarlaması beklenmez. Diğer nedenler arasında ileri anne yaşı, kontrolsüz diyabet ve tiroid hastalığı, antifosfolipid sendromu, rahim içi yapısal sorunlar (septum, polip, rahim içi miyom), sigara, aşırı alkol ve bazı enfeksiyonlar sayılabilir.
Düşük belirtileri nelerdir?+
Vajinal kanama, adet sancısına benzer veya daha şiddetli kasık ağrısı, doku parçalarının gelmesi ve bulantı, göğüs hassasiyeti gibi gebelik belirtilerinde ani azalma görülebilir. Bazı düşükler ise belirti vermeden rutin ultrasonda saptanır (gecikmiş düşük).
Düşükten sonra küretaj şart mı?+
Hayır. Uygun olgularda dokunun kendiliğinden atılması beklenebilir veya misoprostol gibi ilaçlarla süreç hızlandırılabilir. Yoğun kanama, enfeksiyon bulgusu, ilaçla tamamlanamayan düşük veya hastanın tercihi durumunda vakum aspirasyonu uygulanır. Seçim, hekimle birlikte yarar ve risklere göre yapılır.
Tekrarlayan gebelik kaybı nedir?+
Avrupa İnsan Üremesi ve Embriyoloji Derneği (ESHRE) iki veya daha fazla gebelik kaybını tekrarlayan gebelik kaybı olarak tanımlar. Bu durumda neden araştırması önerilir.
Tekrarlayan düşüklerde hangi tetkikler yapılır?+
Antifosfolipid antikorları, tiroid fonksiyonları ve antikorları, şeker ve gerekirse prolaktin bakılır. Rahim yapısı 3 boyutlu ultrason, histeroskopi veya MR ile değerlendirilir. Seçilmiş çiftlerde kromozom analizi ve düşük dokusunun genetik incelemesi önerilir. Olguların yaklaşık yarısında belirgin bir neden bulunamaz.
Ne zaman tekrar gebe kalabilirim?+
Fiziksel olarak hazır hissettiğinizde ve kanama sona erdikten sonra yeniden denenebilir; birçok kadın bir adet beklemeyi tercih eder. Folik asit kullanımına devam edilmesi önerilir. Nedeni açıklanamayan tekrarlayan düşüklerde bile sonraki gebelikte canlı doğum şansı yüksektir.
Muayene randevusu almak ister misiniz?
Adana'da gebelik takibi, kadın hastalıkları ve jinekolojik cerrahi için Op. Dr. Sadık Kükrer'e ulaşın.
İletişim bilgileri